برق

روش‌های تشخیص کابل برق اصل و فیک

کابل‌ها به عنوان یکی از اجزای حیاتی در زندگی روزمره و صنایع مختلف، نقش اساسی ایفا می‌کنند. با این حال، گسترش کابل‌های تقلبی و کابل‌های غیراستاندارد در بازار به یک چالش جدی تبدیل شده است. این محصولات نه تنها عملکرد ضعیفی دارند، بلکه می‌توانند خطرات جانی و مالی قابل توجهی را به همراه داشته باشند. تشخیص کابل‌های اصلی از نمونه‌های تقلبی، به ویژه برای مصرف‌کنندگان ناآگاه، امری ضروری است. این مقاله به بررسی جامع روش‌های عملی و دقیق برای شناسایی کابل‌های اصیل می‌پردازد تا به کاربران کمک کند خریدی مطمئن و ایمن داشته باشند.

چرا تشخیص کابل اصل از فیک اهمیت دارد؟

اهمیت تشخیص کابل اصل از فیک و تشخیص کابل تقلبی فراتر از صرفه‌جویی در هزینه یا بهبود عملکرد است و به طور مستقیم با ایمنی و سلامت کاربران و دستگاه‌ها مرتبط است. کابل‌های تقلبی و کابل‌های غیراستاندارد اغلب از مواد بی‌کیفیت ساخته می‌شوند که منجر به خطرات جانی و مالی از جمله آتش‌سوزی، برق‌گرفتگی، آسیب به باتری و پورت دستگاه، کاهش عمر مفید لوازم الکترونیکی و عملکرد نامطلوب مانند کاهش سرعت شارژ و انتقال داده می‌شود. این مشکلات نه تنها هزینه‌های تعمیر و تعویض را افزایش می‌دهند، بلکه می‌توانند عواقب قانونی نیز در پی داشته باشند، بنابراین تشخیص کابل اصل برای حفظ ایمنی کابل و عملکرد کابل حیاتی است.

روش‌های عملی تشخیص کابل برق اصل از فیک

برای اطمینان از خرید کابل‌های باکیفیت و ایمن، می‌توان از روش‌های عملی و قابل اتکایی بهره برد. این روش‌ها شامل بررسی‌های ظاهری، فیزیکی و عملکردی می‌شوند که به شناسایی تفاوت‌های کلیدی بین کابل‌های اصلی و کابل‌های تقلبی کمک می‌کنند.

۱. بررسی بسته‌بندی و مشخصات ظاهری کابل

کیفیت بسته‌بندی و جزئیات ظاهری کابل، اولین و اغلب آشکارترین نشانه‌هایی هستند که می‌توانند اصالت یک محصول را فاش کنند. عدم دقت و یکپارچگی در جزئیات بسته‌بندی و کیفیت ساخت ظاهری، اغلب نشانه‌ای فوری و قابل مشاهده از یک کابل تقلبی است که منعکس‌کننده کاهش هزینه‌ها در فرآیندهای تولید است. تولیدکنندگان کابل‌های تقلبی برای کاهش هزینه‌ها، اغلب از مواد نامرغوب و فرآیندهای تولید ضعیف استفاده می‌کنند که در نهایت به محصولی با ظاهر نامناسب منجر می‌شود.

  • کیفیت بسته‌بندی کابل: کابل‌های اصلی معمولاً در بسته‌بندی‌های باکیفیت، با طراحی دقیق، چاپ واضح و رنگ‌های استاندارد عرضه می‌شوند. هرگونه نشانه‌ای از چاپ بی‌کیفیت، رنگ‌های کدر یا بسته‌بندی شل و آسیب‌دیده می‌تواند نشان‌دهنده تقلبی بودن کابل باشد.
  • هولوگرام و برچسب‌های امنیتی کابل: بسیاری از تولیدکنندگان معتبر از هولوگرام‌ها یا برچسب‌های امنیتی خاص برای تأیید اصالت کابل خود استفاده می‌کنند. وجود این علائم و کیفیت بالای آن‌ها، نشانه‌ای از کابل اصل است.
  • نوشتار و اطلاعات کابل: بسته‌بندی و خود کابل باید شامل اطلاعات دقیق و خوانا از جمله نام برند، مدل کابل، مشخصات فنی (مانند ولتاژ، جریان و نوع استاندارد) و اطلاعات تماس تولیدکننده باشد. اشتباهات نگارشی یا املایی، کمرنگ بودن نوشته‌ها، فونت نامناسب یا عدم تطابق اطلاعات روی کابل با بسته‌بندی، همگی نشانه‌های قوی از تقلبی بودن کابل هستند.
  • کیفیت ساخت اتصالات (کانکتورها) کابل: اتصالات در کابل‌های اصلی محکم، صاف، یکدست و بدون نقص هستند. هیچ‌گونه شکاف، درز، برآمدگی یا پلاستیک اضافی در لبه‌های کانکتور نباید وجود داشته باشد. در مقابل، کابل‌های فیک ممکن است دارای اتصالات ضعیف، ناهموار، کج یا با شیارهای نامنظم باشند.
  • روکش کابل: روکش کابل‌های اصل معمولاً یکدست، صاف، نرم و بدون خراشیدگی یا ناهمواری است و از مواد باکیفیت و مقاوم ساخته شده است. روکش‌های ضعیف ممکن است به راحتی ترک بخورند یا دچار سایش شوند.
  • ابعاد کابل: کابل‌های اصلی دارای ابعاد و اندازه‌های استاندارد هستند. کابل‌های فیک ممکن است به طور غیرمعمولی کوچک‌تر یا بزرگ‌تر از حد معمول باشند.

۲. بررسی وزن کابل

وزن کابل یکی از معیارهای فیزیکی مهم برای تشخیص اصالت کابل است. کابل‌های با وزن به طور محسوسی سبک‌تر، نشانه‌ای قوی و ملموس از جایگزینی مواد (مانند آلومینیوم به جای مس) یا کاهش مقدار مواد اولیه است که به طور مستقیم به معنای به خطر افتادن رسانایی الکتریکی و ایمنی است.

  • وزن بیشتر در کابل اصل: کابل‌های اصلی به دلیل استفاده از مواد خالص‌تر و با چگالی بالاتر، به ویژه مس خالص برای هادی، وزن بیشتری نسبت به کابل‌های تقلبی دارند. مس یک فلز سنگین و با چگالی بالاست که نقش اصلی را در رسانایی الکتریکی ایفا می‌کند.
  • وزن کمتر در کابل فیک: کابل‌های تقلبی اغلب از مواد ارزان‌تر، ناخالص‌تر یا با مقدار کمتر ساخته می‌شوند. برای مثال، به جای مس خالص، ممکن است از آلومینیوم یا آلیاژهای مسی با ناخالصی زیاد استفاده شود که منجر به وزن سبک‌تر آن‌ها می‌شود. وزن سبک‌تر می‌تواند نشانه‌ای از کاهش مقدار فلز رسانا یا استفاده از فلزات ارزان‌تر و سبک‌تر باشد که این امر به طور مستقیم بر عملکرد و ایمنی کابل تأثیر می‌گذارد.

توجه: در راستای بهبود روند تشخیص سیم و کابل فیک ما جدول مرجعی تهیه کردیم که شامل وزن‌های استاندارد هر محصول می‌شود. برای مشاهده این جدول به مقاله ‘جدول جامع وزن سیم و کابل خراسان افشارنژاد‘ مراجعه بفرمایید.

۳. بررسی جنس و کیفیت هادی (رسانا) کابل

بررسی هادی داخلی کابل، که وظیفه انتقال جریان الکتریکی را بر عهده دارد، از اهمیت بالایی برخوردار است. آزمایش‌های فیزیکی (مانند انعطاف‌پذیری، پیچاندن و حرارت دادن) هادی، ترکیب و خلوص واقعی مواد را آشکار می‌کنند که تعیین‌کننده‌های حیاتی عملکرد الکتریکی و ایمنی کابل هستند و اغلب توسط ظاهر خارجی پنهان می‌مانند.

  1. رنگ و شفافیت هادی کابل: هادی‌های کابل اصل (معمولاً از مس خالص) دارای رنگ روشن، براق و شفاف هستند. در مقابل، هادی‌های کابل تقلبی ممکن است کدر، دارای لکه‌های سیاه (نشان‌دهنده ناخالصی‌هایی مانند آهن یا آلیاژهای دیگر) یا رنگ غیرطبیعی باشند.
  2. پیچاندن هادی کابل: پس از لخت کردن بخشی از هادی، سیم مسی اصل به خوبی و بدون شکستگی دور خود می‌پیچد. این ویژگی به دلیل ساختار مولکولی مس خالص است. هادی‌های تقلبی (مانند آلومینیوم یا آلیاژ استیل) به خوبی پیچ نمی‌خورند و ممکن است در حین پیچاندن بشکنند.
  3. آزمایش حرارت کابل: بخشی از هادی لخت شده کابل مسی اصل در اثر حرارت کم (مانند شعله کبریت یا فندک) به راحتی ذوب یا پودر نمی‌شود، زیرا نقطه ذوب مس بالاست و برای ذوب شدن به دماهای بسیار بالایی در کوره‌ها نیاز دارد. در کابل‌های تقلبی، هادی با حرارت کم به راحتی ذوب شده و در اثر ضربه پودر می‌شود، که نشان‌دهنده استفاده از آلیاژهای ناخالص یا آلومینیوم با نقطه ذوب پایین‌تر است.
  4. تعداد تار‌های سیم‌های داخل کابل: کابل‌های اصلی دارای تعداد تارهای استاندارد و مشخصی در هر رشته سیم هستند (مثلاً ۵۰ تار هر یک به قطر ۰.۲۵ میلیمتر برای هر رشته از کابل افشان 3*2.5 خراسان افشارنژاد). کاهش حتی ۱ یا ۲ تار می‌تواند نشان‌دهنده تقلبی بودن کابل و کاهش وزن کلی آن باشد که بر ظرفیت جریان‌دهی آن تأثیر می‌گذارد.

۴. تست عملکرد کابل

پس از بررسی‌های ظاهری و فیزیکی، تست عملکرد کابل آخرین مرحله برای تأیید کیفیت کابل برق است. این آزمایش‌ها شواهد مستقیم و تجربی از توانایی کابل در برآورده کردن مشخصات فنی و ایمنی کابل ارائه می‌دهند و یافته‌های بررسی‌های فیزیکی را تأیید یا رد می‌کنند.

  • مقاومت الکتریکی و افت ولتاژ کابل: کابل‌های برق اصلی دارای مقاومت الکتریکی پایین‌تری هستند که باعث کاهش افت ولتاژ در طول مسیر و افزایش کارایی کابل می‌شود.کابل‌های باکیفیت جریان را با حداقل اتلاف انرژی منتقل می‌کنند. برای تشخیص کابل فیک، می‌توان با استفاده از یک اهم‌متر، مقاومت الکتریکی کابل را اندازه‌گیری کرده و آن را با مقادیر استاندارد مربوط به سطح مقطع آن مقایسه کرد. مقاومت بالاتر از حد انتظار نشان‌دهنده کیفیت پایین هادی یا سطح مقطع کمتر از استاندارد است.
  • ظرفیت جریان‌دهی و گرمایش کابل: کابل‌های برق استاندارد باید بتوانند جریان نامی خود را بدون داغ شدن بیش از حد تحمل کنند. گرمایش کابل بیش از حد مجاز در حین کار، نشانه‌ای قوی از کابل تقلبی یا کابل غیراستاندارد است که می‌تواند ناشی از مقاومت بالا، سطح مقطع ناکافی هادی یا ناخالصی در مواد باشد. این امر نه تنها باعث اتلاف انرژی می‌شود، بلکه خطر آتش‌سوزی و آسیب به تجهیزات را به شدت افزایش می‌دهد. کابل‌های اصلی در حین انتقال جریان، گرمای ناچیزی تولید می‌کنند.
  • استفاده از تسترهای کابل تخصصی: برای کابل‌های فشار ضعیف، به ویژه در پروژه‌های بزرگ یا برای کابل‌های با سطح مقطع بالا، می‌توان از تسترهای کابل تخصصی استفاده کرد. این دستگاه‌ها قابلیت اندازه‌گیری دقیق پارامترهای الکتریکی مختلف مانند افت ولتاژ، مقاومت الکتریکی و حتی تست عایق را دارند و به سرعت کیفیت کابل را مشخص می‌کنند.

۵. توجه به استانداردها و علائم روی کابل

استانداردها و علائم چاپی روی کابل، مهر تاییدی بر کیفیت کابل و ایمنی محصول هستند. رعایت استانداردهای ملی و بین‌المللی، که با علائم مشخص روی کابل قابل مشاهده است، نشان‌دهنده تعهد به کیفیت، ایمنی و عملکرد است و به عنوان یک تأیید خارجی حیاتی فراتر از صرفاً بازرسی فیزیکی عمل می‌کند.

  • اهمیت استانداردهای کابل: کابل‌های باکیفیت و کابل اصل باید دارای نشان‌های استاندارد ملی (ISIRI) و بین‌المللی (مانند VDE آلمان، IEC و BS انگلستان) باشند. این استانداردها تضمین‌کننده کیفیت مواد اولیه، فرآیند تولید و عملکرد نهایی محصول هستند.
  • نام‌گذاری استاندارد VDE کابل: در ایران، برای نام‌گذاری سیم و کابل برق اغلب از استاندارد VDE آلمان استفاده می‌شود. حروف و اعداد روی کابل (مانند NYY، NAYY، NYA) نشان‌دهنده مشخصات فنی مانند نوع هادی (گرد، مثلثی، مفتولی و افشان)، جنس عایق (Y=PVC) و ولتاژ نامی است. آشنایی با این علائم به خریدار کمک می‌کند تا مشخصات کابل را با نیاز خود تطبیق دهد و از اصالت کابل اطمینان یابد. برای بررسی دقیق استاندارد VDE پیشنهاد می‌کنیم مطالعه مقاله ‘استاندارد VDE، نماد ایمنی و کیفیت جهانی‘ را از دست ندهید!
  • بررسی علائم چاپی کابل: علائم استاندارد و مشخصات فنی باید به صورت واضح، خوانا و بدون غلط روی روکش کابل چاپ شده باشند. هرگونه ناخوانایی، غلط املایی یا عدم وجود علائم استاندارد می‌تواند نشانه‌ای از تقلبی بودن کابل باشد.

مقایسه ویژگی‌های کابل اصل و فیک

این جدول به عنوان یک ابزار شناختی بسیار کارآمد عمل می‌کند و اطلاعات تفصیلی را به یک چک‌لیست سریع تبدیل می‌کند، که کاربرد عملی گزارش را افزایش می‌دهد و به مصرف‌کنندگان امکان می‌دهد تا به سرعت تفاوت‌های کلیدی را درک کنند.

ویژگی کابل اصل ✅ کابل فیک ❌
بسته‌بندی دارای هولوگرام، برچسب امنیتی، اطلاعات دقیق و بدون غلط املایی، کیفیت چاپ بالا فاقد هولوگرام/برچسب، اطلاعات ناقص یا با غلط املایی، چاپ بی‌کیفیت
کیفیت ساخت و ظاهر کابل اتصالات محکم و بدون نقص، روکش پلاستیکی یکدست و نرم، ابعاد استاندارد، سری صاف و بدون برآمدگی اتصالات ضعیف یا دارای شکاف، روکش ناهموار/خراشیده، ابعاد غیرمعمول، سری کج یا دارای برآمدگی/خوردگی، پلاستیک اضافی
وزن کابل سنگین‌تر (به دلیل استفاده از مواد خالص‌تر و چگالی بالاتر) سبک‌تر (به دلیل استفاده از مواد ارزان‌تر و کمتر)
جنس هادی کابل مس یا آلومینیوم خالص، رنگ روشن و براق، انعطاف‌پذیری بالا، در حرارت زیاد ذوب و پودر نمی‌شود، به راحتی پیچ می‌خورد رنگ کدر و غیرطبیعی، دارای لکه‌های سیاه (ناخالصی)، انعطاف‌پذیری کم، هنگام خم شدن صدا می‌دهد، در حرارت کم ذوب و پودر می‌شود، به راحتی پیچ نمی‌خورد
عملکرد کابل مقاومت الکتریکی پایین، افت ولتاژ کم، ظرفیت جریاندهی بالا، عدم داغ شدن بیش از حد مقاومت الکتریکی بالا، افت ولتاژ زیاد، ظرفیت جریاندهی پایین، داغ شدن زیاد
استانداردها و علائم کابل دارای علائم استاندارد ملی (ISIRI) و بین‌المللی (IEC, VDE)، حروف و اعداد دقیق و خوانا فاقد علائم استاندارد یا علائم جعلی/ناخوانا

معرفی برند معتبر کابل

تشخیص کابل اصل از فیک در حوزه کابل‌های برق فشار ضعیف، نه تنها برای تضمین عملکرد پایدار سیستم‌های الکتریکی، بلکه برای حفظ ایمنی جانی و مالی در پروژه‌های صنعتی و ساختمانی حیاتی است. خطرات ناشی از استفاده از کابل‌های غیراستاندارد بسیار جدی است؛ از خطر آتش‌سوزی و برق‌گرفتگی گرفته تا آسیب‌های جبران‌ناپذیر به تجهیزات الکتریکی و سیستم‌های توزیع برق. بنابراین، آگاهی از روش‌های شناسایی کابل‌های اصلی و باکیفیت از اهمیت بالایی برخوردار است. با به‌کارگیری دقیق روش‌های بررسی ظاهری، فیزیکی و تست عملکردی که در این مقاله به آن‌ها اشاره شد، می‌توان تا حد زیادی از خرید کابل‌های تقلبی جلوگیری کرد و از ایمنی کابل و پایداری سیستم اطمینان حاصل نمود.

در این راستا، انتخاب برندهای معتبر و شناخته‌شده که به کیفیت کابل و رعایت استانداردهای تولید متعهد هستند، گامی اساسی است. برند خراسان افشارنژاد (شرکت صنعتی الکتریک خراسان افشارنژاد) با سابقه‌ای طولانی (تأسیس ۱۳۴۵) و نیم قرن فعالیت، به عنوان یکی از بهترین‌ها در تولید سیم و کابل برق در کشور شناخته می‌شود. این شرکت با رعایت دقیق استانداردهای ملی (ISIRI) و بین‌المللی (مانند VDE آلمان، IEC و BS انگلستان) و همچنین دریافت گواهی ایزو و نشان CE اروپا برای تمامی محصولات خود، کیفیت عالی و سلامت تولید را سرلوحه کار خود قرار داده است.

ما در برق‌سان، به عنوان نماینده رسمی شرکت صنعتی الکتریک خراسان افشارنژاد، تمامی سیم و کابل‌های برق فشار ضعیف و سایر محصولاتی که ارائه می‌دهیم را با ضمانت اصالت کالا و اورجینال بودن به مشتریان خود عرضه می‌کنیم. این اطمینان خاطر، به مصرف‌کنندگان کمک می‌کند تا با خیالی آسوده، کابل‌های باکیفیت و ایمن را تهیه کنند و از پایداری و ایمنی تأسیسات خود مطمئن باشند.

احسان کریمی
منتشر شده توسط
احسان کریمی

نوشته های اخیر

  • برق

استاندارد آمریکایی AWM چیست؟

استاندارد AWM، مخفف "Appliance Wiring Material" به معنای "مواد سیم‌کشی لوازم الکتریکی" است و یک…

2 هفته قبل
  • برق

جدول جامع وزن سیم و کابل خراسان افشارنژاد

انتخاب سیم و کابل مناسب برای هر پروژه از اهمیت بالایی برخوردار است. سیم و…

3 هفته قبل
  • برق

تفاوت عایق PVC و XLPE در سیم و کابل

عایق (Insulation) و روکش (Sheathing/Jacket) نقش محافظتی اساسی در سیم‌ها و کابل‌ها دارند. در سیم‌ها،…

1 ماه قبل